Afval inzamelen in het straatje van Vermeer

Elke stad, elke wijk en eigenlijk elke straat vraagt een andere aanpak bij de invoering van een nieuw afval-inzamelsysteem. Avalex doet de inzameling bij zes gemeenten die zo ieder hun eigen kenmerken hebben. De grootste is Delft, een gemeente met meer dan 100.000 inwoners onder wie veel (internationale) studenten.

Johannes Vermeer schilderde in Delft zijn beroemde ‘straatje’. Naast een bijna niet uit te drukken artistieke en historische waarde, zie je in dat schilderij ook een belangrijk probleem terug voor de huidige afvalinzameling. Zo breed als de grachten en zo smal als de straatjes in de tijd van Vermeer waren, zo is het nu nog.

Tijdens de ontwikkeling van Het Nieuwe Inzamelen voor de Avalex-gemeenten merkten we al snel dat het historische centrum van Delft om een eigen aanpak zou vragen. Tot die tijd zijn we bij de ongeveer 6.000 huishoudens in de binnenstad nooit veel verder gekomen dan de wekelijkse inzameling van de vuilniszakken. En die zakken zijn niet nu niet bepaald goed voor de medewerkers of voor afvalscheiding.

Kortom, reden genoeg om naar iets nieuws op zoek te gaan. In die zoektocht loop je al snel tegen de grenzen van een historisch centrum aan: smalle straatjes, geen mogelijkheid voor ondergrondse containers of voor de toepassing van minicontainers. Het centrum heeft ook een grote toeristische waarde, dus is het niet de bedoeling dat hier dagelijks grote vuilniswagens rondrijden.

Bij Avalex besloten we het in Delft op een andere manier te bekijken en gebruik te maken van de veelzijdigheid die de bewoners van de stad kenmerkt. Samen met de Design Innovation Group nodigden we bewoners, TU-studenten, bedrijven en actieve bewonersverenigingen uit om met ons mee te denken. Met hen volgden we de reis van het afval door het huis en naar de straat.

We gingen letterlijk het hele huis door en stelden vragen als ‘wat doe je met een lege tandpastatube?’, ‘waar laat je de lege dozen?’ Huizen in het centrum van Delft zijn oud, maar ook vaak klein. Wat doe je dan met vieze luiers van je kleintjes? De omstandigheden bepalen mede hoe inwoners met afvalscheiding omgaan en welke problemen dat voor ze oplevert. Want als je het afval in huis niet op een makkelijke manier gescheiden kunt bewaren zal er ook minder gescheiden worden. Bovendien was het goed om te beseffen dat afval een hele weg aflegt voordat het via een zak of container in ons inzamelvoertuig terecht komt. Het afval ‘probleem’ begint niet pas bij onze containers. In de keten van afval en grondstoffen heeft iedereen een rol.

De inwoners van Delft bleken een frisse kijk te hebben op manieren om afval in het centrum in te zamelen. Ze brachten meer dan voldoende ideeën in om mee aan de slag te gaan. Met de bewoners kozen we drie ideeën om heel kleinschalig te testen. Geen peperdure pilots, maar gewoon in de praktijk kijken of een idee kans van slagen heeft. Zo gingen we aan de slag met ‘het einde van de straat’ (optimaal benutten bestaande infrastructuur), ‘open je binnenplaats’ (maak gebruik van elkaars voorziening) en ‘milieustraat parkeren’ (minicontainers op een aanhanger). In een volgend blog neem ik jullie graag mee langs deze praktijk tests. Wat werkt er wel, wat werkt er niet, maar vooral: hoe doe je dat met elkaar?


Straatje van Vermeer

Gezicht op huizen in Delft, bekend als 'Het straatje' van Johannes Vermeer