Je rol loslaten in het straatje van Vermeer

Over de uitdagingen om goed gescheiden afval in te zamelen in een historische binnenstad, zoals in Delft: deel twee. Avalex ging aan de slag met de inwoners en bedrijven uit de binnenstad, studentenhuisvester DUWO, met de gemeente en met steun van de Design Innovation Group.

Nieuwe perspectieven

Misschien wel de belangrijkste les die ik heb overgehouden aan dit co-creatietraject in de Delftse binnenstad: je vaste rol loslaten is heel vruchtbaar, maar erg moeilijk. Laat ik dat uitleggen. Aan het begin van dit project zat iedereen nog stevig ‘vast’ in de eigen rol. Avalex weet het als overheidsbedrijf natuurlijk beter, bewoners vinden dat Avalex er niets van begrijpt. De gemeente kijkt naar de regeltjes en bedrijven vinden het allemaal maar veel gedoe.

In elk gesprek is het steeds weer de ander bestoken met ‘ja, maar’. De creativiteit komt pas los als je de vaste rollen loslaat. Samen naar het probleem kijken geeft nieuwe perspectieven en zicht op nieuwe mogelijkheden, bijvoorbeeld door deelnemers hun oplossingen te laten visualiseren. Die nieuwe mogelijkheden hebben we in een aantal sessies verkend. Om vervolgens via de consentmethode, waarbij deelnemers op basis van gelijkwaardigheid eventuele bezwaren en  aanpassingen kunnen inbrengen, tot de keuze van een drietal tests te komen.

Open je binnenplaats

Een fors deel van de inwoners van de Delftse binnenstad is student. Ze wonen in kleinere complexen, meestal via DUWO, de studentenverhuurder. Een aantal van deze kleinere complexen heeft een binnenplaats waar een inzamelvoorziening staat. Het idee was simpel: laat ook omwonenden van deze voorzieningen gebruik maken. Op wat testlocaties maakten we afspraken met alle bewoners: de inzamelvoorzieningen moesten toegankelijk blijven en er moesten nette voorzieningen bij voor verschillende grondstofstromen. Daar was nogal wat geregel voor nodig. Afspraken maken met een groep studenten bleek nogal lastig. Zorgen dat vroeg in de ochtend een poort open staat is voor studenten een uitdaging. Daarom kwam de test nooit echt goed van de grond.

Milieustraat Parkeren

Eén van de problemen in een historische binnenstad is natuurlijk de parkeerdruk. Zo’n oud centrum is niet gemaakt voor auto’s, dus het blijft woekeren met ruimte. Maar de inwoners kwamen wel met een belangrijke observatie: overdag (als de bewoners niet allemaal thuis zijn) is de parkeerdruk een stuk lager. Als we die ‘vrije’ parkeerplekken nu eens gebruiken voor afvalinzameling?

Het idee ontstond om een mobiel ‘milieustraatje’ te maken. Containers voor verschillende fracties op een aanhangwagen die aan het begin van de ochtend geplaatst zou worden en in de namiddag weer weggereden zou worden. De kleinschalige test was volgens de bewoners een succes. Wel is het een arbeidsintensieve oplossing. Ideeën voor opschaling zijn er ook, bijvoorbeeld containers in een Delftsblauwe uitvoering. Ook opschalen is ingewikkeld en kostbaar. We zijn daar nog hard over aan het nadenken.

Het einde van de straat

De oude TU Bibliotheek is nu een mooi appartementencomplex. De inwoners maken gebruik van ondergrondse containers. Het idee van omwonenden: laat ons ook gebruik maken van die voorzieningen. Zelfs een dergelijk simpel idee blijkt natuurlijk nog wat haken en ogen te hebben. Ineens zijn er meer bijplaatsingen. Welke bewoners mogen van de voorzieningen gebruik maken? Even stonden de bewoners en Avalex weer ouderwets met ‘kwade’ koppen tegenover elkaar. Maar gelukkig lieten we onze oude rollen weer snel los en bedachten we samen een prima manier om de problemen op te lossen. Goede afspraken, zoals het eenvoudig weg het een klein beetje verplaatsen van een container was in sommige gevallen al een oplossing. De testsituatie is naar ieders tevredenheid omgezet naar definitief.


Piet Burgering 1

Piet Burgering
Senior projectleider bij Avalex

Impressie duokarretjes Avalex

Afbeelding boven en onder: Impressie duokarretjes en grondstoffenkraam Avalex

Impressie grondstofkraam Avalex