Almere maakt afval scheiden nuttig en leuk


Gemeente Almere bracht het restafval per persoon per jaar terug van meer dan 300 kilo in 2010 naar minder dan 175 kilo in 2015. Dat is niet waar de ambitie stopt, want in 2020 moet het aantal kilo’s per inwoner nog maar 50 zijn. “Belangrijkste succesfactor is dat je met je inwoners in gesprek bent.”

De slogan van Almere is ‘een stad zonder afval’ en die ambitie kwam voort uit de resultaten van een pilot met plastic scheiden in 2010. Beleidsadviseur Bianca van de Vusse: “60% van het volume van het restafval bleek plastic. Toen zagen we dat met scheiden nog enorm veel winst viel te behalen.”

Laagbouwmaatregelen

Het succes van de pilot leidde tot minicontainers voor plastic in alle laagbouwwoningen van de gemeente en op vrijwillige basis papierbakken. Sinds dit jaar mogen ook blik en drankenkartons weggegooid worden bij de plasticverpakkingen. “We zamelen sindsdien niet meer wekelijks, maar tweewekelijks het restafval en gft met de duobak in. De weken daartussen worden de gescheiden fracties geleegd”, licht Van de Vusse toe. Als de hoeveelheid restafval nog verder naar beneden gaat, wil Almere het liefste stoppen met de restafvalinzameling. “Het moet straks zo weinig zijn dat de mensen vinden dat ze die kleine hoeveelheid zelf wel weg kunnen brengen.”

Actieve promotieteams

Belangrijkste succesfactor voor de goede resultaten is volgens Van de Vusse dat Almere inzet op de intrinsieke motivatie van de burgers. Uiteraard hebben de inwoners gemerkt dat de afvalstoffenheffing naar beneden is gegaan, maar dat is niet het enige. “Onze afvaladviseurs van Stadsreiniging vormen promotieteams met mensen die een afstand hebben tot de arbeidsmarkt. Zij bezoeken markten, evenementen en soms mensen thuis. Ze leggen iedereen alles uit over onze afvalscheidingsmogelijkheden.” Verder doet Almere veel bewonersonderzoek en pakt de gemeente zaken op die hieruit komen. “Vaak door met iemand in gesprek te gaan en dan samen te kijken waar we dingen kunnen verbeteren.”

Aandacht voor hoogbouw

Waar de ‘laagbouwers’ nu onder de 100 kilo restafval zitten is het aandeel van hoogbouwbewoners met 300 kilo bijna drie keer zo hoog. Dat wil Almere veranderen. De gemeente is bijvoorbeeld aangesloten bij de projectgroep hoogbouw van VANG-HHA en is daarin bezig met de ontwikkeling van een aantal pilots. Die aandacht voor de hoogbouw is nodig, want erkent Van de Vusse: “Tot nu toe is afvalscheiding vooral een laagbouwkwestie geweest.” Oplossingen verwacht Van de Vusse door de uitbreiding van mogelijkheden om zowel binnen- als buitenhuis te scheiden. “Zo hebben we een demonstratiekeuken ontwikkeld met onderdelen waarmee je eenvoudig en op een nette manier met kleine bakjes je afval kunt scheiden. Buiten denk ik aan uitbreidingen van ons netwerk voor papier, glas, gft en textiel. Die fracties zijn qua ruimte het lastigste op te slaan.”

50 kilo-uitdaging

Deze zomer start Almere om zijn ambitie ‘stad zonder afval’ verder te promoten met de 50 kilo uitdaging. Deelnemende bewoners krijgen hiermee inzicht in hun eigen restafvalproductie en worden uitgedaagd om deze te verlagen. Basis is een afvalweger en een online platform waarmee deelnemers inzicht hebben in hun eigen prestaties en die met anderen kunnen vergelijken. “Door mee te doen kun je punten verdienen die je vervolgens weer mag inwisselen voor afvalbakjes en zakjes om afvalscheiding verder te vergemakkelijken en te verbeteren. Zo maken we het voor bewoners nuttig en leuk om afval te scheiden.”